Met veel plezier kijken wij terug op het jaarfeest van de Iona Stichting dat onlangs bij ons op het erf plaatsvond. We vonden het bijzonder om als gastheer een bijdrage te mogen leveren aan deze dag van ontmoeting, inspiratie en verdieping. Een kort verslag
Het was een dag vol gezoem van hommelkoninginnen, gesprekken en muziek en meer. Dat was de jaarbijeenkomst op 20 mei van de Iona Stichting op Urtica de Vijfsprong. De plek liet ons ervaren hoe de verbinding met de natuur gezondmakend en versterkend is. De dag werd verrijkt door de rondleiding van tuinder Herbert, muziek van muzikant Anan Alkadamani, die via Stichting de Muziekstraat langskwam. Daarnaast konden ruim 80 deelnemers genieten van workshops van workshopgevers Stichting Waddenlicht, Het Integratieve wereldbeeld door Erik Baars, De Wilde Bijen Expeditie van de Bee Foundation, Grond-school voor Levenen Leg of the Roof door REST. Omdat het het 60-jarige jubileum van de Iona Stichting was, was er heerlijk vers en biologische eten van Mies-Oen werd de dag afgesloten met 70 mensen aan het biodiner verzorgd door Voedsaam. Door de grote inzet van alle Urtica medewerkers en de liefdevolle aanwezigheid van de koeien werd het een dag van ontmoeting, ontspanning en verdieping.
Ons kwaliteitsbeeld 2025 staat online. In dit beeld kijken we terug op een jaar waarin we samen hebben gebouwd aan goede zorg, een sterke gemeenschap en verdere ontwikkeling van onze organisatie. We delen ervaringen van cliënten, laten zien waar we stappen hebben gezet en waar we trots op zijn.
Tegelijkertijd kijken we vooruit: welke thema’s vragen onze aandacht en hoe willen we samen verder groeien? Zo geeft het kwaliteitsbeeld een beeld van waar we staan en waar we naartoe werken.
VORDEN – ‘Hier wordt aan herstel gewerkt.’ Het bordje spreekt boekdelen. Urtica de Vijfsprong in het buitengebied van Vorden biedt specialistische GGZ behandelingen bij verschillende psychische problemen en kwetsbaarheid. Het betrokken behandelteam kiest voor een bijzondere en succesvolle aanpak waarbij de natuur een belangrijke rol speelt. “Het is goed dat mensen weer gaan voelen. Dat is de weg naar herstel.”
Urtica de Vijfsprong is al ruim 40 jaar een plek waar zorg, landbouw en natuur samenkomen. De instelling geldt als een woon-werk gemeenschap en biedt daarnaast behandeling aan mensen met een psychische kwetsbaarheid. De basis wordt gevormd door een diepgewortelde overtuiging om te handelen vanuit liefde, wederkerigheid en respect voor de natuur en voor elkaar. Om zo stappen te maken naar een bewustere wereld. Wonen, werken, begeleiden en behandelen. Het is bij Urtica de Vijfsprong in goede vertrouwde handen. Het ambulante behandelteam is één van de voorlopers van de Groene GGZ. Dat betekent dat de positieve werking van de natuur wordt meegenomen in de behandelingen, bijvoorbeeld met de ‘Herstellen in het Groen’ groepen. Cliënten gaan tijdens werkzaamheden en wandelingen concreet aan de slag met hun behandeldoelen. Het team zorgt voor de behandeling en bestaat uit een psychiater, GZ-psychologen, verpleegkundig specialisten, vaktherapeuten, (muziek, beeldend en PMT) GGZ-agogen, (antroposofisch) verpleegkundigen en sinds kort ook een ervaringsdeskundige. De behandelingen zijn vaak in groepsverband, maar individueel zijn er ook mogelijkheden. Psychiatrisch verpleegkundige Anne-Marie van Veen en GGZ-agoog Wynanda Golstein zijn teamleden. Zij zien dat cliënten zinvol bezig zijn en meer balans in hun leven krijgen. “Herstellen in het groen werkt echt goed. Je komt dan verschillende uitdagingen tegen die vergelijkbaar zijn met het dagelijks leven. Ook qua relaties met anderen. Het zorgt voor verbinding en structuur. Je ziet dat mensen stappen maken in hun ontwikkeling. Ze leren wat hun grenzen zijn en dat te benoemen.” De resultaten van de behandelingen zijn uitermate positief. Daarbij is het werken in de natuur een essentieel onderdeel en een prettige bijkomstigheid. Een grote moestuin, maar ook het werkgebied vee, huis, tuin en zuivel of andere klussen op het erf staan ter beschikking. “Ze planten en oogsten en werken met levende dieren. Alles gericht op voelen. Want veelal zitten mensen in hun hoofd. ‘Probeer maar’, zeggen we. Er is ruimte om te groeien. Dat schept de mogelijkheid om je leven vorm te geven. Je gaat jezelf ontdekken.”
Herstellen in de natuur, is in ons land nog geen gangbare behandelmethode. Urtica de Vijfsprong is voorloper in de Groene GGZ. Dat betekent dat deze mogelijkheid elders in de regio nog amper wordt aangeboden. Desondanks wordt er niet met een wachtlijst gewerkt. “We hebben ons team uitgebreid en zijn klaar voor groei. Dat betekent dat belangstellenden gelijk geholpen kunnen worden. Dat is wel fijn gezien de lange wachttijden in de geestelijke gezondheidszorg.”
Urtica de Vijfsprong biedt zowel groeps- als individuele behandeling. Het programma wordt zoveel mogelijk afgestemd op jouw persoonlijke situatie en mogelijkheden. Dat gebeurt altijd in overleg met elkaar. De eigen regie staat hierbij centraal. Iedereen met een psychische hulpvraag (volwassenen) kan zich aanmelden, een verwijzing van de huisarts of specialist is wel nodig. Voor meer informatie of aanmelden: www.urticadevijfsprong.nl/behandeling
Op donderdag 15 mei wordt er een verwijzersmiddag gehouden voor huisartsen, praktijkondersteuners, vrijgevestigde psychologen en overige collega’s. Ze krijgen dan een indruk van hoe er door het gespecialiseerde GGZ-team van Urtica de Vijfsprong wordt gewerkt waarbij het ‘Herstellen in het Groen’ een belangrijk onderdeel vormt.
Verscholen tussen de bossen in de Achterhoek ligt Urtica-de Vijfsprong. Behalve mensen met een verstandelijke beperking, wonen en werken hier mensen met een psychische kwetsbaarheid: angst- of stemmingsklachten, of bij herstel na psychose of trauma. Ze komen er voor behandelingen of voor dagbesteding. Veel van de behandelingen vinden buiten plaats. Een interview met Marike, GGZ-agoog
Damian: “Ik maak schaalmodellen van de kastelen rond Vorden.”
Hoe ben je op dit idee gekomen?
“Ik hou van schaalmodellen en zag op youtube iemand die maakte ze zelf van papier. Toen ben ik het ook gaan proberen, maar dan met gestapeld karton. Eind vorig jaar heb ik het World Trade Center gemaakt. Toen er weinig te doen was vanwege coronamaatregelen kwam ik op het idee om kasteel Hackfort te maken.”
Hoe heb je het aangepakt?
“Eerst maakte ik een concept en dat lukte en toen ben ik gestart met op schaal bouwen. Ik maak het van de kartonnen voor crème fraiche potjes uit de Zuivel. Ik maak allemaal laagjes op elkaar. Door al die laagjes en dat te schuren krijg je een steen-effect. Voor zover ik weet ben ik de enige die dit zo van laagjes karton maakt. Ik meet of het symetrisch is. Een torentje doe ik gewoon op gevoel, daarvoor kijk ik goed naar de foto’s. Ramen en andere details maak ik op papier en plak ik erop. Goed nadenken, veel tijd ervoor nemen. Van foto’s kijk ik hoe het eruit ziet.”
“Sommige details maak ik net wat anders dan hoe het in het echt is, dit om de privacy te waarborgen en rekening te houden met inbraakgevoeligheid.
Dan plak ik sommige delen met goudpapier af. Ook de delen die ik niet kan zien omdat ik daar geen foto’s van kan vinden.”
Zelfs de burgemeester heeft jou hierover gesproken. Hoe wist zij dat je dit maakt?
“Ik heb het op facebook gezet. Op de pagina van ’Je bent vordenaar als…’
Blijkbaar was daar ook een verslaggever van de Stentor bij en hij had er wel respect voor. Toen heeft hij er een krantenartikel over gemaakt.
Na Hackfort heb ik kasteel Vorden nagemaakt. De eigenaar van kasteel Vorden nodigde me uit. Ze heeft me gevraagd om op 10 december 2020 alle 8 kastelen daar te exposeren. De kasteelbezoekers kunnen ze dan bekijken.
Ik ben nu met de 4e bezig. Hierna komen de makkelijker varianten, die wat vierkanter zijn. Dus dat gaat helemaal goed komen. Op 10 juli onthul ik er weer twee op social media. Namelijk Wildenborch en de Wiersse.”
Wat doet het met je, dit maken en dan al die aandacht ervoor?
“Al die aandacht ervoor vind ik wel leuk, dat gebeurt niet vaak. Ik ben blijkbaar creatiever dan ikzelf gedacht had. Toen ik de eerste af had was ik zelf verbaasd, dat ik dat blijkbaar kan.”
“Ik weet nu dat ik blijkbaar veel doorzettingsvermogen heb. Ik ben precies, en kan bedenken hoe ik het kan realiseren. Zoals met die laagjes.”
“Het is super gaaf om te doen. Ik ben gek van modelbouw en vind het leuk om iets met mijn handen te maken, een bezigheid te hebben. Ik houd van de vormen. Het hoort wel bij Vorden vind ik, schaalmodellen van alle acht kastelen.”
“Er zijn ook mensen die het willen kopen. Ik vind het leuk als het geëxposeerd wordt, maar daarna wil ik ze gewoon weer hier op de plank hebben.
Als de acht kastelen klaar zijn ga ik misschien wel het voetbalveld van Vorden maken, maar daarvoor moet ik nog een plan maken.”
Februari 2022. Op perron 3 in Zutphen begint het avontuur. Druk pratend, vol verwachting klopt ons hart. Ja, daar ziet Pippa de trein komen. Ze heeft mij vol trots haar rode trui met witte letters PARIS laten zien. Miran, Beate, Albert, Mirjam, Marianne en Martijn lopen de trein in. Op Arnhem centraal zien we op de schermen dat de RE 19 naar Düsseldorf gaat. We lopen richting de zijde van Sonsbeekpark. In de donkerte worden we al verwelkomd door de conductrice die haar hoofd door het raampje van de machinist steekt. We zijn ruim op tijd. Marianne ziet Albert de Vries aan komen lopen, Compleet!
De RE 19 rijdt weg en vliegt de Nederlandse stations voorbij. In zevenaar stopt hij nog even. Aussteigen an rechten seite ….. Horen we, totdat hij stopt op het eindpunt Dusseldorf Haubtbahnhof. Welke trein moeten we nu hebben? Staan we op het juiste perron? of toch niet. De hele stoet zet zich in beweging als we erachter komen dat we nog een stukje moeten lopen. 100 meter zijn we nu al dichter bij Oostenrijk! In de ICE 623 in wagon 23, drie uur lang naar buiten kijken, lezen, babbelen en daar is station Nürnberg een volgende overstap. Onderweg merken we dat de trein zo hard gaat dat als we een foto moment zien, er weer een boom, tunnel of muur voor staat. Toch lukt het soms om een mooie kerk, kasteel of landschap te knippen.
Linz aangekomen, uit de trein naar boven, daar staan Peter, Rainer, Lucas en Wiebe. Dit zijn mensen uit de andere groepen uit Duitsland en Oostenrijk die bij ons deze week aansluiten. Peter wenkt ons, Wiebe wijst ons naar zijn bus. In de bus heerst wederom een uitgelaten stemming, verwondert over de kerstman die de arreslee gemist heeft en nog voor een winkel staat.
Wiebe spreekt Nederlands tot onze verassing, Miran vraagt hoe dat kan, vol trots zegt hij dat hij in Friesland geboren is. Na een kleine file razen we naar restaurant “Ernst” vlakbij de Donau. Daar ontmoeten we de andere Duitsers en Oostenrijkers. Laat dat eten en drinken maar aan Oostenrijkers over bedenk ik mij. We krijgen de bus van Wiebe mee en reizen naar ons hotel alvorens we eerst de verkeerde afslag op een bijzondere kruising genomen hebben. Na 5 minuten keren we om en maken we een mooie bocht onder een brug door en rijden we zeer dicht bij de Donau op een zeeeerrr smalle weg in de mist naar ons Hotel. Marianne heeft het Pinguïnspel weer meegenomen. Dan gaan we ieder naar onze eigen kamer en gaan slapen.
’s Morgens staat Aachim bij de deur van de grote feestzaal ons te verwelkomen met een lichte spanning op zijn gezicht, jullie zijn net op tijd. Binnengekomen loop ik met Martijn de grote zaal in. Iedereen zit al op zijn plaats. Ik kijk rond en herken hier en daar een gezicht, een verwelkoming die ik niet had verwacht. Zingen, spreuken en uitleg over wat er komen gaat. Af en toe staat er iemand op en loopt de zaal uit, niemand kijkt op iedereen laat gebeuren wat er gebeurt. Dan worden de werkgroepen bekend gemaakt: Gunter houtwerkplaats, Elizabeth in de stal, Rainer in de bakkerij, Maria in het koffiecafe. Martijn gaat naar het hout, ik ga met hem mee. ín de werkplaats gaan we latten schuren. Die een onderdeel worden van een balustrade voor het nieuwe terras. Een nieuw onderdeel aan deze prachtige boerderij. Door zijn hoogte heeft het iets van een slot of een Schlöss zoals ze dat hier in Oostenrijk zeggen. Leerling Gunter laat ons zien hoe het gedaan moet worden. Peter uit Duitsland wordt geraakt door de diepe verbinding die leerling Gunter heeft met het hout.
Dan wordt er stipt om 12:00 uur gegeten. Ik sluit met Martijn aan bij de tafel waar onze chauffeur van de eerste dag, Wiebe, een oudere wijze man met lange witte haren, met Thomas zit te praten. Thomas heeft ons in de ochtendkring een Euritmie oefening laten zien die we allemaal nadeden. Een oefening waarin we ons openen in het licht en dit naar de aarde brengen. ‘s Avonds wordt er in een restaurant gegeten.
De volgende dag sta ik met ik met boerin Elizabeth in de koeienstal, samen met een andere Urticaan en nog vier anderen. Christiaan gaat “voordoend”, gefocust het uitmesten van de paardestal demonstreren. Samen met iemand uit de Duitse club mest ik de ruimte uit. Elisabeth duidt mijn handelingsimpuls als verbindend-ondersteunend. Dan zijn er nog maar 10 minuten over, en moet nog alles opgestrooid worden. Als een razende in de hoogste versnelling, als een geoliede machiene vliegt het stro rond.
’s Middags mogen we met Konrad mee voor een rondleiding. 25 jaar geleden is de boerderij gekocht van een weduwe en omgebouwd tot wat het nu is. Er wonen 16 mensen en er komen nog eens 10 mensen elke dag werken. Een klein doolhof waar ik na twee dagen de weg begin te vinden. We mogen in Silka haar kamer kijken. Miran ziet een mooie pop in bed liggen en Martijn wordt gegrepen door een Maria afbeelding op antroposofische wijze geschilderd. Aachim woont er ook met zijn vrouw en twee kinderen. Ik kom Alfa tegen in de grote kas en we bekijken de wintergroente: veldsla, rucola en spinazie. Buiten is Olivier met een trekker in de weer, Aachim staat wat te doen in de werkplaats. Julia en Johannes schilderen in het schildersatelier, de fruitbomen staan in de knop, de mist verhindert ons het zicht maar maakt er een sfeervol winterplaatje van. Maria schenkt koffie, iedereen werkt, loopt rond, praat en speelt ……… een plek waar je wil zijn!!!
Wij gebruiken technologieën zoals cookies om informatie over uw apparaat op te slaan en/of te raadplegen. We doen dit met als doel om de beste ervaring te bieden.
